Türkiye - Romanya Maç Kitabı
Moldova’nın tamamıyla sınırı ise Tuna’nın bir kolu olan Prut Nehri çizer. Tuna Nehri’nin Karadeniz’e döküldü ğ ü deltanın büyük kısmı Romanya’dan geçmekle beraber ülkenin güneyi, güneybatısı, batısı ve kuzeydo ğ usu bu nehir ve kolları ile çevrilidir. Ayrıca Tuna Nehri’nin kolu olan Tisza, Romanya’nın Ukrayna ile olan sınırının bir kısmını çizip Macaristan topraklarına girmektedir. Kısacası Tuna Nehri ülke toprakları için paha biçilemez bir öneme sahiptir. Ülke toprakları güney ve do ğ uda kalan yerler hâriç Avrupa’nın en da ğ lık alanlarından biridir. Da ğ lar, ülkenin kuzeyi ile batısı arasında bir yay çizerek uzanır. En önemli da ğ lar Karpat Da ğ ları olmakla birlikte, ülkede yüksekli ğ i 2 bin metreyi geçen kırktan fazla da ğ bulunmaktadır. Nüfus 2025 tahminlerine göre Romanya’nın nüfusu 19 milyon 43 bin 151 ki ş idir. 2011’de ülke nüfusunun 21 milyon 848 bin 504 ki ş i oldu ğ u hatırlanırsa, yakla ş ık 15 yıllık sürede 3 milyona yakın bir azalma görülür. Nüfusun yüzde 90’ını Rumenler olu ş turur. Macarlar yüzde 6 ile nüfus içinde ikinci büyük gruptur. Romanların nüfus içindeki oranı ise yüzde 3.44 olarak tahmin edilmektedir. Ancak birçok etnik grup, kimlik kartları olmadı ğ ı için kayıt altına alınmamı ş tır. Avrupa Konseyi’ne göre ise Romanlar nüfusun yüzde 8.32’sini olu ş turmaktadır. Geri kalan nüfus içerisinde en önemlileri, Ukraynalılar, Almanlar, Lipovanlar, Türkler, Tatarlar, Sırplar, Slovaklar, Bulgarlar, Çerkezler, Hırvatlar, Yunanlar, Ruslar, Yahudiler, Çekler, Lehler ve İ talyanlardır. Romanya laik bir devlettir ve resmî bir dini yoktur. 2021 nüfus sayımlarına göre ülkenin yüzde 73.6’sı kendisini Ortodoks Hristiyan olarak tanımlamı ş tır ve bunların yüzde 73.42’si Romanya Ortodoks Kilisesi’ne mensuptur. Di ğ er mezhepler arasında Protestanlık (%6,22), Roma Katolikli ğ i (%3,89) ve Yunan Katolikli ğ i (%0,61) bulunmaktadır. Geri kalan nüfusun 130 bin ki ş iye yakını di ğ er Hristiyan mezheplerine veya ba ş ka bir dine mensuptur. Bu ki ş iler arasında 60 bine yakın Müslüman bulunmaktadır. Ülkedeki Müslümanlar Türk veya Tatar etnik kökenlidir. Bükre ş , Romanya’nın ba ş kenti ve en büyük ş ehridir. Nüfusu 2.3 milyon ki ş idir. Romanya’nın en büyük be ş kenti, ş ehir içindeki nüfuslarına göre Avrupa Birli ğ i’nin en büyük ş ehirleri listesinde sıralamaya girmi ş tir. Bu kentler Ya ş , Kalo ş var, Teme ş var, Köstence ve Craiova’dır. Ülkenin ayrıca nüfusu 200 bini geçen be ş , 100 bini geçen 13 kenti bulunmaktadır. Ekonomi ve turizm Romanya, Avrupa kıtasında en fazla petrole sahip ülkelerden bir tanesidir. Sömürgesi olmayan, fakat kendi topraklarında petrolü bulunan pek az ülke vardır. Romanya be ş adet açık kullanılan petrol havzasına sahiptir. Bu havzalar Alplerin güneyinde, Bükre ş ’in kuzeyinde Tirgovi ş to, Buzau, Proie ş ti ve Bra ş ov ilçelerinde mevcuttur. Romanya’nın ba ş lıca ihracat ürünleri; ta ş ıtlar, yazılım, giyim ve tekstil, endüstriyel makineler, elektrikli ve elektronik ekipmanlar, metalürjik ürünler, hammaddeler, askeri teçhizat, ilaçlar, ince kimyasallar ve tarım ürünleridir. Ticaretin büyük kısmı AB üyesi ülkelerle yo ğ unla ş mı ş tır. En büyük ticaret ortakları Almanya, İ talya ve Fransa’dır. 2025 itibarıyla ki ş i ba ş ına dü ş en millî gelir 15 bin 800 doları bulmu ş tur. Turizm, Romanya ekonomisine önemli bir katkı sa ğ lar ve GSY İ H’nin yakla ş ık yüzde 5’ini olu ş turur. Dünya Bankası’na göre, turist sayısı istikrarlı bir ş ekilde artmaktadır. 2016 yılında 9 milyonun üzerinde yabancı turist ülkeyi ziyaret etmi ş tir. En popüler kayak merkezleri Valea Prahovei boyunca ve Poiana Bra ș ov’dadır. Kaleler, surlar ve Cluj-Napoca, Sibiu, Bra ș ov, Alba Iulia, Baia Mare, Bistri ț a, Media ș , Cisn ă die, Sebe ș , Sighi ș oara gibi korunmu ş ortaça ğ Transilvanya kentleri de çok sayıda turist çekmektedir. Bra ș ov yakınlarındaki Bran Kalesi, Romanya’nın en ünlü turistik yerlerinden biridir ve genellikle Dracula’nın Kalesi olarak tanıtıldı ğ ı için her yıl yüz binlerce turiste ev sahipli ğ i yapmaktadır. Di ğ er turistik yerler arasında Tuna Deltası veya Târgu Jiu’daki Constantin Brâncu ș i Heykel Toplulu ğ u bulunmaktadır. Kültür Romanya’nın, Orta ve Do ğ u Avrupa arasında bir geçi ş noktasında bulunması kültürüne de yansımı ş tır. Ülkede hem Balkan hemAvrupa hem de kom ş u ülkelerin kültürlerinin bir karı ş ımı vardır. Romanya kültürü, erken dönemlerde Slav kavimlerden, özellikle Sırp ve Ukrayna kültürlerinden, sonraki dönemlerde Türk ve Müslüman kültüründen, 1990’lı yıllara kadar da tekrar Slav kültüründen etkilenmi ş tir. Ülke kültürü son yıllarda özellikle Avrupa Birli ğ i’ne üyelik sürecinde Batı kültürünün tesiri altında kalmı ş tır. Ülkenin çe ş itli yerlerinde Rumen kültürüne ba ğ lı de ğ i ş ik alt kültürler bulunmaktadır. Ülkenin kuzeybatısında Macar kültürü, güneye do ğ ru Bulgar kültürü, güney batıda ise Sırp kültürü ülke kültürünü oldukça etkilemi ş tir. Romanya, nehirleri, da ğ ları ve tarihî ş atolarıyla turist çeken bir ülke. Bra ş ov yakınlarındaki Bran Kalesi... 41 40
Made with FlippingBook
RkJQdWJsaXNoZXIy MTc5NTM3Mg==