Türkiye - Gürcistan Maç Kitabı

2003 yılındaki Gül Devrimi’nin ardından NATO ve Avrupa Birli ğ i üyeli ğ ini hedefleyen güçlü bir Batı yanlısı dı ş politika izledi, ülkede bir dizi demokratik ve ekonomik reformlar yapıldı. Ülkenin Batı yanlısı politikası Rusya ile ili ş kileri kötüle ş tirdi, A ğ ustos 2008’de Rus-Gürcü Sava ş ı ve Gürcistan’ın Rusya ile günümüzde de devam eden bölgesel anla ş mazlıkları ile sonuçlandı. Gürcistan, 2008 Rusya-Gürcistan Sava ş ı’ndan sonra kısıtlı uluslararası tanınmı ş lık kazanmı ş Abhazya ve Güney Osetya olmak üzere iki de facto ba ğ ımsız bölgeyi kapsıyor. Dünyanın ço ğ u devletleri bu bölgeleri Gürcistan’ın Rusya tarafından i ş gal altında olan bölgeleri olarak kabul ediyor. Gürcistan, seküler, üniter ve ba ş kanlı cumhuriyet olan bir temsilî demokrasi. 2024 itibarıyla İ nsanî Geli ş me Endeksi’nde 57’nci sırada bulunuyor. Ülke Birle ş mi ş Milletler, Avrupa Konseyi, Dünya Ticaret Örgütü, Karadeniz Ekonomik İş birli ğ i ve GUAM Demokrasi ve Ekonomik Kalkınma Örgütü üyesi. NATO üyeli ğ i ve ileride Avrupa Birli ğ i’ne üye olmak için de çaba harcıyor. Co ğ rafya Gürcistan’ın büyük bölümü Güney Kafkasya’da, bazı kısımları da Kuzey Kafkasya’da bulunmaktadır. Çok da ğ lık bir ülkedir. Lihi Sırada ğ ları ülkeyi do ğ u ve batı kısımlarına ayırır. Tarihsel olarak, Gürcistan’ın batı kısmı Kolhis olarak bilinirken do ğ u platosuna İ berya deniyordu. Karma ş ık bir co ğ rafî ortam nedeniyle da ğ lar, Svaneti’nin kuzey bölgesini Gürcistan’ın geri kalanından da izole eder. Büyük Kafkas Sırada ğ ları, Gürcistan’ın kuzey sınırını olu ş turur. Ülkenin güney kısmı Küçük Kafkas Da ğ ları ile sınırlanmı ş tır. Büyük Kafkas Sırada ğ ları, deniz seviyesinden 5 bin metre yüksekli ğ e ve daha fazlasına ula ş an en yüksek zirveler ile Küçük Kafkas Da ğ ları’ndan çok daha yüksektir. Gürcistan’daki en yüksek da ğ lar 5 bin 68 metre ile Ş hara, 5 bin 59 metre ile Janga ve 5 bin 47 metre ile Kazbek Da ğ ı’dır. Kazbek volkanik kökenlidir. Kazbek ve Ş hara arasındaki bölgede yakla ş ık 200 kilometre boyunca çok sayıda buzul Ba ş kent Tiflis Resmî dil Gürcüce Tanınan bölgesel dil Abhazca Yönetim Biçimi Üniter parlamenter cumhuriyet Yüzölçümü 69.700 km Nüfus 3 milyon 806 bin 671 ki ş i Ki ş i ba ş ına gelir 9 bin 571 $ Para birimi Lari Gürcistan, Karadeniz’in do ğ u kıyısında, Güney Kafkasya’da yer alan bir ülke. Eski Sovyet cumhuriyetlerinden biri olan Gürcistan’ın kuzeyinde Rusya, do ğ usunda Azerbaycan, güneyinde Ermenistan ve güneybatısında Türkiye bulunuyor. Ülkenin batı sınırını Karadeniz belirliyor. Bugünkü Gürcistan’da Klasik Ça ğ boyunca Kolhis ve İ berya gibi birkaç ba ğ ımsız krallık kurulmu ş tu. Gürcüler resmî olarak 4. yüzyılda Hristiyanlı ğ ı benimsedi. Gürcü Ortodoks Kilisesi erken Gürcü devletlerinin manevî ve politik birle ş mesi üzerinde büyük role sahip. Birle ş ik Gürcistan Krallı ğ ı 12. ve erken 13. yüzyıllarda Kral Kurucu Davit ve Kraliçe Tamar döneminde Altın Ça ğ ı’na ula ş tı. Bundan sonra krallık geriledi ve Mo ğ ollar, Osmanlı İ mparatorlu ğ u ve İ ran hanedanlıkları gibi bölgesel güçlerin hegemonyası altında kalan devletlere bölündü. 18. yüzyılın sonlarında Do ğ u Gürcistan Kartli-Kaheti Krallı ğ ı, Rus İ mparatorlu ğ u ile bir ittifak antla ş ması imzaladı. Ancak Rus İ mparatorlu ğ u, 1801 yılında Kartli-Kaheti Krallı ğ ı’nı ve 1810 yılında Batı Gürcistan İ mereti Krallı ğ ı’nı ilhak etti. Gürcistan üzerindeki Rus yönetimi, İ ran, Osmanlı ve Rus İ mparatorlu ğ u’nun 19. yüzyıl boyunca parça parça ilhak etti ğ i geriye kalan Gürcü bölgeleri ile yapılan çe ş itli barı ş antla ş maları sonucu kabul edildi. Gürcistan, Rus İ ç Sava ş ı sırasında 1917’deki Rus Devrimi’nin ardından kısa bir süre boyunca Transkafkasya Federasyonu’nun bir parçası oldu ve daha sonra ba ğ ımsız bir cumhuriyet olarak ortaya çıktı. 1921 yılında Kızıl Ordu Gürcistan’ı i ş gal etti ve Sovyetler hükûmetini kurdu. Sovyet Gürcistan yeni Transkafkasya Federasyonu’na katıldı ve 1922 yılında Sovyetler Birli ğ i’nin kurucu cumhuriyetlerinden biri oldu. 1936’da Transkafkasya Federasyonu da ğ ıldı ve Gürcistan bir Sovyet Cumhuriyeti olarak ortaya çıktı. 2. Dünya Sava ş ı sırasında neredeyse 700 bin Gürcü, Kızıl Ordu saflarında Nazilere kar ş ı sava ş tı. 1980’li yıllarda ba ş layıp büyüyen ba ğ ımsızlık hareketi, Nisan 1991’de Gürcistan’ın Sovyetler Birli ğ i’nden ayrılması ile sonuçlandı. Daha sonraki dönemin büyük bir kısmında Gürcistan iç karı ş ıklıklar, Abhazya ve Güney Osetya’daki ayrılıkçı hareketler ve ekonomik krizle u ğ ra ş tı. Gürcistan Gürcistan’ı Tanıyalım Artvin ve Ardahan illerimizle sınırda ş olan Gürcistan, 69 bin 700 kilometrekare yüzölçümüne ve 3 milyon 800 bin ki ş ilik nüfusa sahip. Tarihî ba ğ larımızın da bulundu ğ u Gürcistan, bir enerji ve ticaret koridoru olmasının yanı sıra bir tarım ve turizm ülkesi. Kuzeydo ğ u kom ş umuz 39 38 TÜRK İ YE RUSYA AZERBAYCAN ERMEN İ STAN KARADEN İ Z Ba ş kent Tiflis Sınırda ş oldu ğ umuz Batum ş ehri... 2