TR
EN
Karadağ Futbolu 28.05.2016
Karadağ Futbolu

2006 yılında Sırbistan'dan koparak federasyonunu, ligini ve millî takımını kuran Karadağ, 2010 Dünya Kupası'ndan bu yana büyük turnuvaların elemelerine katılıyor. Ülkesinde "Cesur Şahinler" olarak adlandırılan takım, 2012 Dünya Kupası elemelerinde büyük bir sürpriz yaparak baraj oynamayı başardı ancak Çek Cumhuriyeti engelini aşamadı. 2014 Dünya Kupası elemelerinde ise ilk 6 maçtaki müthiş çıkışlarını son dört maçta sürdüremeyince büyük bir hayal kırıklığı yaşadılar. Takımın başına yeni geçen Ljubiša Tumbakoviç yönetiminde, kadroyu gençleştirerek yeni bir çıkış arıyorlar.

Türkiye-Karadağ Maç Kitabı

Karadağ Millî Takımı, tıpkı ülkesi gibi tarih sahnesine 2006 yılında çıktı. Yugoslavya'nın dağılmasının ardından 2006 yılına kadar Sırbistan'la birlikte federasyonun içinde kalan Karadağlılar, 2006 yılında elde ettikleri bağımsızlığın ardından aynı yıl futbol federasyonlarını ve millî takımlarını kurup FIFA'ya üye oldu. 2006 Dünya Kupası'ndan sonra Sırbistan Ulusal Meclisi, Sırbistan'ı Sırbistan-Karadağ'ın halefi ilân ettiği için Sırbistan Millî Takımı da Sırbistan-Karadağ Millî Futbol Takımı'nın devamı sayıldı ve 2008 Avrupa Futbol Şampiyonası elemelerine Sırplar katıldı. Karadağ Millî Takımı ise ancak 2010 Dünya Kupası elemelerinden itibaren büyük turnuvalarda boy gösterebildi.

Karadağ Millî Takımı, resmi statü kazandıktan sonra ilk maçını 24 Mart 2007 tarihinde oynadı. Başkent Podgorica'daki Stadion Pod Goricom'daki maçta Karadağlılar Macaristan'ı 2-1 yendi. Karadağ tarihinin ilk millî maçında takımın başında Zoran Filipoviç vardı. O tarihi günde Karadağ Millî Takımı'nın formasını giyen oyuncular Vukasin Poleksic - Radoslav Batak, Milan Jovanovic, Jovan Tanasijevic (Vlado Jeknic dk. 85), Vladimir Bozovic (Milan Purovic dk. 46), Savo Pavicevic, Mirko Raicevic (Janko Tumbasevic dk. 57),  Branko Boskovic, Simon Vukcevic, Igor Burzanovic (Vladimir Vujovic dk. 87) ve Mirko Vucinic (Stevan Jovetic dk. 85) oldu. Taraftarlarının Cesur Şahinler olarak adlandırdığı Karadağ Millî Takımı, ilk dakika Tamas Priskin'den yediği şok gole rağmen 63. dakikada Mirko Vucinic ve 81. dakikada Igor Burzanovic'in attığı gollerle tarihindeki ilk maçından 2-1'lik galibiyetle ayrılmayı başardı. Karadağ'ın ilk golünü kaydeden Mirko Vucinic, halen millî takımının en golcü oyuncusu olmayı sürdürüyor.

Prva Crnogorska Fudbalska Liga adını taşıyan Karadağ 1. Ligi de 2006 yılında kuruldu. 12 takımlı ligi şampiyon bitiren takım UEFA Şampiyonlar Ligi'nde ön eleme oynamaya, ikinci ve üçüncü takım da UEFA Avrupa Ligi'nde ön eleme oynamaya hak kazanıyor. Ligi son üç sırada bitiren takımlar ise bir alt lige düşüyor. Bugüne kadar oynanan 9 sezonda beş farklı takımın şampiyon olması, ligdeki rekabeti göstermesi açısından çarpıcı. 2006-2007 sezonunda ülkenin ilk şampiyonu unvanını elde eden Zeta, daha sonra bu mutluluğu yaşayamadı. Zeta'nın ardından FK Buduçnost, FK Rudar, FK Sutjeska ve FK Mogren ikişer şampiyonluk yaşadı. Ancak Karadağ Millî Takımı'nın kendi liginden beslendiğini söylemek mümkün görünmüyor. Karadağ Millî Takımı'nın 2016 yılındaki son kadrosunda 22 oyuncudan sadece dört oyuncu kendi liglerinde oynuyor. Bu dört oyuncunun üçünün ise kaleciler olduğunu söylemek Karadağ Millî Takımı'nın ülke dışındaki oyunculardan beslendiğini net biçimde ortaya koyuyor.

Şimdi Karadağ'ın 2010 ve 2014 Dünya Kupaları ile 2012 ve 2016 Avrupa Şampiyonası elemelerinde finallere ulaşamayan ancak hem oynadığı futbol hem de elde ettiği sonuçlarla küçük ülkeye büyük heyecanlar yaşatan serüvenine biraz daha yakından bakalım.

Karadağ Millî Takımı, 2010 Dünya Kupası elemelerinin kura çekimine altıncı ve son torbadan katıldı. Çekilen kura sonucu İtalya, İrlanda Cumhuriyeti, Bulgaristan, Kıbrıs Rum Kesimi ve Gürcistan'la aynı gruba düştüler. İtalya'nın 24 puanla birinci, İrlanda Cumhuriyeti'nin 18 puanla ikinci, Bulgaristan'ın 14 puanla üçüncü tamamladığı grupta 9 puan topladılar ve Kıbrıs Rum Kesimi'nin arkasında averajla beşinci basamakta yer aldılar. Zoran Filipoviç'in öğrencileri, son sıradaki Gürcistan'a 6 puanlık fark atmışlar ve sadece üç kez yenilmişler, attıkları 9 gole karşılık kalelerinde 14 gol görmüşlerdi. Karadağ, 2010 elemelerindeki ilk maçında evinde Bulgaristan'ı ağırladı. 11. dakikada Stilian Petrov'dan yedikleri gole 61'de Mirko Vucinic ve 82'de Stevan Jovetic'le karşılık verip 2-1 öne geçtiler. İlk maçlarında galibiyete çok yakındılar ama 90+2'de Bulgarların Blagoy Georgiev'in penaltısından bulduğu gol onlara bu fırsatı tanımadı. İkinci maçlarında güçlü İrlanda Cumhuriyeti ile golsüz berabere kaldılar, üçüncü maçlarında ise grubu ilk sırada tamamlayacak İtalya'ya deplasmanda 2-1 yenildiler. 8. dakikada Aquilani'den yedikleri gole 19'da Mirko Vucinic'le karşılık verseler de 29'da Aquilani'nin ikinci golüyle kaybettiler. Dördüncü maçlarında rakipleri yine İtalya'ydı ve bu kez evlerinde oynuyorlardı ama Pirlo ve Pazzini'den yedikleri gollerle 2-0 yenildiler. Gürcistan deplasmanından golsüz beraberlikle döndükten sonra Kıbrıs Rum Kesimi ile dış sahada oynadıkları maçta da 2-2 berabere kaldılar. Bu defa 14'te Michalis Konstantinou ve 45'te penaltıdan Chrysostomos Michail'in golleriyle 2-0 geriye düşmüş ama bu yenilginin altından 65 ve 77'de Dejan Damjanovic'in attığı gollerle kalkmasını bilmişlerdi. Ancak Bulgaristan deplasmanında bu kadar şanslı olmayacaklar ve 4-1'ik skorla en farklı yenilgilerine uğrayacaklardı. Kishishev, Telkiyski, Berbatov ve Domovchiyski'den yedikleri gollere sadece 90+1'de Stevan Jovetic'le karşılık verebilmişlerdi. Kıbrıs Rum Kesimi ile oynadıkları maçın 56. dakikasında Vucinic'in penaltısıyla öne geçip 63'te Okkas'tan yedikleri golle bu kez galibiyeti kaçıran taraf onlar oldu. Gruptaki ilk galibiyetlerini ise 10 Ekim 2009'da iç sahadaki Gürcistan maçında elde ettiler. 14. dakikada, Ankaraspor ve Antalyaspor'dan tanıdığımız Radoslav Batak'la öne geçtikten sora ilk yarının sonunda 1-1'lik beraberliğe düşseler de 78'de Andrija Delibasiç'in golüyle tarihi bir galibiyete ulaştılar. Son maçlarında ise deplasmanda Serbest İrlanda ile golsüz berabere kalıp grubu 9 puanla tamamladılar.

Topladıkları bu 9 puan onları belki grupta bir yere taşıyamamıştı ama UEFA sıralamasındaki yerleri oldukça değişmişti. Bu defa altıncı değil, dördüncü torbadan girdikleri EURO 2012 elemelerinin kurasında İngiltere, İsviçre, Galler ve Bulgaristan'la eşleşip herkesi şaşırtan sonuçlara imza atmayı başardılar. Zoran Filipovic görevinden ayrılmış, takımın başına Hırvatların futbol gezgini ünlü teknik direktörü Zlatko Kranjcar getirilmişti. O Kranjcar daha ilk maçtan farkını belli edecekti. Karadağlılar, ilk maçlarında John Toshack'ın çalıştırdığı Gareth Bale'li, Craig Bellamy'li Galler'i 30. dakikada olağan şüpheli Mirko Vucinic'in golüyle 1-0 mağlup etti. Bulgaristan deplasmanından Elsad Zverotic'in golüyle 1-0 galip dönen Karadağlılar, İsviçre'yi de Vicinic'in golüyle geçip üçte üç yapınca bütün gözleri üzerine çevirdi. Dördüncü maçlarını Wembley'de İngiltere ile oynayacaklardı ve herkes tılsımın bozulup bozulmayacağını merak ediyordu. Londra'dan golsüz beraberlikle dönen Karadağ'ın hızı kesilmişti. Nitekim Djalovic'in golüyle öne geçtikleri maçta Popov'u durduramayınca Bulgaristan'la evlerinde 1-1 berabere kaldılar. Hemen ardından deplasmanda Galler'e 2-1 yenildiler. Morison ve Ramsey'den yedikleri gollere sadece Jovetic'le karşılık verebilmişler ve gruptaki ilk yenilgilerine uğramışlardı. Bu yenilgi, teknik direktör Kranjcar'ın da sonu oldu. Artık takımın başında Karadağlı bir teknik adam, Branko Brnoviç vardı. Evlerindeki İngiltere maçında son dakika golüyle gruba tutunmayı başardılar. 11'de Young, 31'de de Bent'ten yedikleri gollere 45'te Zverotic'le karşılık verip soyunma odasına 2-1 yenik gitmişlerdi ama 90+1'de Delibašic'le 2-2'lik eşitliği sağladılar. Bu arada Galler'in de İsviçre'yi mağlup etmesi, onlara ikincilik kapısını ardına kadar açmıştı. Son maçta İsviçre'ye 2-0 yenilseler bile 18 puanlı İngiltere'nin ardından 12 puanla ikinci sırayı aldılar. İsviçre 11, Galler 9, Bulgaristan ise 5 puanda kalmıştı. Bu ikincilik, Karadağ'ın EURO 2012 finallerine katılabilmek için baraj maçı oynama hakkını kazanması anlamına geliyordu. Rakipleri ise tecrübeli Çek Cumhuriyeti'ydi. Prag'daki ilk maçı 63'te Vaclav Pilar ve 90+2'de Tomas Sivok'tan yedikleri gollerle 2-0 kaybettiler. Uzatmalarda yedikleri ikinci gol şanslarını iyice azaltmıştı. Rövanşta da Petr Jirácek'ten yedikleri tek golle 1-0 mağlup oldular ve Karadağ'ın peri masalı da böylece sona erdi.

Ancak Karadağ bu sayede 2014 Dünya Kupası elemelerine ikinci torbadan girmeyi başarmıştı. FIFA dünya sıralamasındaki yerleri 17. basamağa yükselmişti ve ikinci torbada Fransa'nın hemen ardında ikinci sırada yer almayı başarmışlardı. Bir kez daha İngiltere'nin yer aldığı gruba düştüler. Diğer rakipleri ise Ukrayna, Polonya, Moldova ve San Marino'ydu. Bu defa da 4 galibiyet, 3 beraberlik, 3 yenilgiyle 15 puan topladılar ancak bu puanlar İngiltere ile Ukrayna'yı geçmelerine yetmedi. Yine de Polonya'nın iki puan üzerinde üçüncü olmuşlardı ve bu da futbol tarihi sahnesine yeni çıkmış bir ülke için hiç de fena sayılmazdı. İlk maçlarını evlerinde Polonya ile oynadılar. Jakub Blaszczykowski'den yedikleri erken golle geriye düşmelerine rağmen Nikola Drincic ve Mirko Vucinic'le 2-1 öne geçmeyi başardılar. Ancak son sözü Trabzonspor'un eski oyuncusu  Adrian Mierzejewski söyledi ve maç 2-2 sona erdi. San Marino deplasmanında ise Fatos Beciraj ve Andrija Delibasic'in ikişer, Luka Djordjevic ve Elsad Zverotic'in de birer golüyle 6-0 kazandılar. Ukrayna'yı deplasmanda Dejan Damjanovic'in golüyle 1-0 yenmeleri onlara büyük bir avantaj sağlamıştı. Hemen ardından evlerinde San Marino'yu da Delibasic'in iki, Zverotic'in de bir golüyle 3-0 yendiler. Galibiyet serilerini Moldova'yı deplasmanda Vucinic'in golüyle 1-0 geçerek sürdürdüler. Evlerinde ağırladıkları İngiltere önünde 6. dakikada Rooney'den yedikleri golle 1-0 geriye düşseler de 76'da Damjanovic'le karşılık verip 1-1'lik beraberliğe ulaştılar. Grupta altıncı maçları geride kaldığında dört galibiyet, iki beraberlikleri ve 14 puanları vardı. İngiltere 12 puanla ikinci sıradaydı. Ukrayna ise beş maçta 8 puana ulaşabilmişti. Karadağ için yolun sonu çok parlak görünüyordu ve herkes onların grubu ilk ikinin içinde tamamlamasını bekliyordu. Ancak kalan dört maç onlar adına bir kâbus gibi geçti. Evlerinde Ukrayna ile oynadıkları maçı kazansalar gruba o gün nokta koyabileceklerdi. Üstelik ikinci yarının hemen başında Ukrayna'dan Roman Zozulia oyundan atılmış ve rakip 10 kişi kalmıştı. Buna rağmen 51'de golü bulan Ukrayna oldu. 66'da Vladimir Volkov'un da kırmızı kart görmesiyle takımların sahadaki oyuncu sayıları eşitlendi. Ukrayna 77'de Yevhen Konoplyanka ile bir gol daha buldu. İki dakika sonra Savo Pavicevic de oyundan atılınca 9 kişi kalan Karadağ oyundan tamamen koptu ve Artem Fedetskiy ile Roman Bezus'tan yediği gollerle sahadan 4-0'lık yeniliyle ayrıldı. Polonya deplasmanında da şans bir kez daha ayaklarına geldi. 11. dakikada Damjanovic'in golüyle öne geçtiler ama bu üstünlüklerini koruyamadılar. Polonya Lewandowski'nin golüyle 1-1'lik eşitliği sağladı ve maç da bu skorla noktalandı. Deplasmandaki İngiltere maçı ise hezimetti. İlk yarı golsüz bitse de İngilizler 48'de Rooney'nin, 62'de kendi kalesine Branko Boskovic'in golleriyle 2-0 öne geçmiş, Karadağ 71'de Dejan Damjanovic'le farkı bire indirse de 78'de Andros Townsend ve 90+3'te Daniel Sturridge'in golleri skoru 4-1 olarak belirlemişti. Bu dönemde İngiltere ile Ukrayna sadece birbirleriyle oynadıkları maçlarda berabere kalıp diğer maçlarını kazanmış ve ilk iki sırayı çoktan garantilemişti. Karadağ bu moralsizlikle çıktığı evindeki Moldova maçını da 5-2 kaybetti ve gruba acı bir biçimde veda etti. Ancak Kranjcar'la yollarını bir yenilginin ardından ayıran Karadağlılar, 2014 Dünya Kupası elemelerinin son bölümündeki büyük çöküşe rağmen Branko Brnoviç'i görevde tuttu. Lâkin yine de değişen şeyler vardı. Karadağ, ikinci torbadan dördüncü torbaya gerilemişti. EURO 2016 elemelerinde Avusturya, Rusya, İsveç, Liechteinstein ve bir kez daha Moldova ile eşleştiler. Aslında başlangıçta sürpriz yapabilecekleri bir grup gibi görünüyordu ancak bu defa sürprizi bir başkası yapacak, Avusturya 10 maçta 9 galibiyet, 1 beraberlikle ilk sırayı alırken, Karadağ 11 puan toplayıp dördüncülükte kalacaktı. Oysa gruba evlerinde Vucinic ve Tomaševic'in golleriyle 2-0 kazandıkları Moldova maçıyla iyi bir giriş yapmışlardı. Ancak hemen ardından deplasmandaki golsüz Liectenstein beraberliği ve Avusturya'ya 1-0 kaybedilmesi, kervanın yolun sonunda ışığı göremeyeceğinin delilleriydi. Evlerindeki İsveç maçında 9. dakikada Ibrahimovic'ten yedikleri gole 80'de Jovetic'in penaltısıyla karşılık verip 1-1'lik beraberlikle bir puan daha alsalar da yine evlerindeki olaylı Rusya maçı her şeyin sonu anlamına geldi. Gergin geçen maçta Rusların 66. dakikada Shirikov'la kaçırdığı penaltının ardından taraftarların sahaya fırlattığı yanıcı maddelerden birinin kaleci Akinfeev'e isabet etmesi üzerine Türk asıllı Alan hakem Deniz Aytekin maçı tatil etti. UEFA daha sonra açıkladığı kararla Rusya'nın 3-0 galibiyetine hükmetti. İsveç deplasmanında da Hüseyin Göçek'in yönettiği maçta 37'de Berg, 40 ve 44'te de Ibrahimovic'den yedikleri gollere sadece 64'te Damjanovic'in penaltı golüyle karşılık verebildiler ve 3-1 kaybettiler. Liechteinsten'ı içeride, Moldova'yı da deplasmanda 2-0'lık skorlarla geçmeleri sadece en alttaki ikiliden uzaklaşmaları anlamına geliyordu. Bu maçlardaki gollerinin altında ise Beçiraj, Jovetic, Savic ve kendi kalesine olmak üzere Racu'nun imzaları vardı. Her şeye rağmen evlerindeki Avusturya maçında lidere bir sürpriz yapmaya çok yaklaştılar. Vucinic ve Beciraj'ın golleriyle iki kez öne geçtikleri maçta Janko ve Arnautovic'in golleriyle beraberliğe düşüp, 90+2'de Sabitzer'den yedikleri golle 3-2 kaybettiler. Bu yenilgi, teknik direktör Branko Brnoviç'in de son oldu. Son maçlarında ise Rusya karşısına Radislav Dragicevic yönetiminde çıkıp 2-0 kaybettiler.

Karadağ Millî Takımı şimdi 63 yaşındaki Ljubiša Tumbakovic'e emanet. Tumbakovic daha önce Radnicki Belgrad, Obiliç, Khaitan Sporting, Partizan, AEK Atina, Al Nassr, Shandong Luneng, Steel Azin ve Wuhan Zall takımlarında görev yapmış, yurtdışı tecrübeleri de bulunan bir teknik adam. Sırbistan Ligi'nde Partizan'la 6, Çin Ligi'nde ise Shandong Luneng'le 2 şampiyonluğu bulunuyor. İlk kez bir millî takımın başına geçen Tumbakovic'in elinde, katıldığı dört eleme grubunda oynadığı 38 maçtan 11 galibiyet, 14 beraberlik, 13 yenilgiyle ayrılan, attığı 44 gole karşılık 51 gol yiyen bir takım bulunuyor.

Ancak asıl problem EURO 2012 ve 2014 Dünya Kupası elemelerinin ilk bölümünde formunun zirvesine çıkan takımın giderek gerilemesi. Bunun altında yatan en önemli sebepse önemli oyuncularının giderek yaşlanması. Karadağ'ın en golcü oyuncusu Mirko Vucinic artık 33 yaşında ve Roma ile Juventus formalarını giydiği günlerin oldukça uzağında. Zaten o da bunun farkında olmalı ki artık şansını Birleşik Arap Emirliklerinin Al-Jazira takımında arıyor. Takımın bir başka golcü oyuncusu Dejan Damjanovic de 35 yaşına merdiven dayamış durumda.

Karadağ'ın yeni umudu ise Stevan Jovetic. 27 yaşındaki Interli oyuncu, 40 maçta 16 gole ulaşmış durumda. Atletico Madrid formasını giyen 25 yaşındaki Stefan Savic, Sion'da oynayan 30 yaşındaki Elsad Zverotic ve Kayserispor'da izlediğimiz 29 yaşındaki Marko Simic de Karadağ'ın savunmadaki sigortaları konumunda.